? ?������� ?�?
?��?
??? ?�� ?�??�� ??�?
?�??� - ?���?�?
�� !
??�?����� ���???�� �?�?
� ???� ������? ���
?��??���? �???��? ��� ?� ?�?,
???� ����� ���???�?
�?� �� ?�� �?�?��?
�
�?�?
�??�?� ?�� �����?�?�.
STEVEN WEINBERG
? ? ? ??�������?�? �����? ?�� ?�?�� �?
?�? ?�?
��?�����?
, �� ���???���� ?���?
?� ???� ��� ?� ?���?�� ?�? ����? "?�������" ??� ��� ��� ?� ??���?? ?�? �� �?
?? ?�?
"?��?". ?���� �?
��??� �� ���??�?
�� �� ���???���?
? ??�?
? ��' �?
?? ?�?
��??��?�� �??�?�; ??�� �?��� �� ??�?����?
�� ���???��� ?�?��?�?�??��� ��� ��?� ??
��?��� ?�?��?�?�??��� ��?? �����?
?�?��?�? ?� �?
?? ?�?
��??�?�� ?? ?����?
?�?; ??
?� ��� ���� ?���� ����?� �� ??�??��??�?
�� �� ??�?����?�?
��, �����?�?�? ????� �?? ?�� �� ?�?
? ??�?
? "?�������" ��� "?�??".
? ? ? ?�?�??�� �� ?� �����? ?�?
?���??���?
, "?�������" ����� � �?�???�� � �?��� �??����?�� �� ?� ?���?���� ?�? �???, �����? ?�?
??
�?��?
??� �����??�?� ?�? ??�?��?. ??? ?�� ���� ??� �?��� "?�??" ??
���?��� ?�� ��?��?
�� �?������: "?� �����?�� ,��?�?�� ?
?�???
?���? �?
�����?, �?
?��??� ?�? ???�??, ��?�������� ��??���? ??� ���????�". ��?�?�?�?�� ?�?? ??� �?
?? � �?�?� ��� ?� ?�? ?��?����� ?�?�????�?� ??� ??�??�����? �?�?���� ��� ��� ����� �?����?? �?? ?�� ?� �?���?� ��� ?�? ?���?�?���? ??�?����?��?. �?
��?����?�? ?�?���?? ??� �?��� �?
??, ??� ���� �?��, �� ��?�� ?�� ��?? �?������: "��� ?� ?
?? ??� ���????� ��??�?
?����� ?? ??�???�?���?�? ?�?
����?
". ??���? � �?�?�?? �?
??? ����� ?�?�????�?� �?
??? ��� ?�?��������� ?�� �?�?� �����??�?�?
�?����? ���????�, �?�?�?�� �� ??�?�?��??�?
�� ?�� �??��? ?�?��, �?����?�? ?�� ?? "? ?������� ?�?
����?
".
???????? �� ????� ?����� ?�?
����?
�� ?� �?���, ��?� ?�� �?�?� ?�?
�?�?��?�?, ??�?�� �� �??�����?�� ����� �?
?? ?�?
���?�?�?�� ??� ??�?� ?�?
����?
�� ?� ?����?
?���. ??� ����� �� �???��? ?�?
?
?�??�?
� ��� ?� ���� �?
??. ? ????� �?? �?
?�? ��??�� ??� ?� ����, � ?�?? ?� �?
?? ?�� ?�?�????�, ����� � ?����?
?�?? ?�? ?��? ?����?
?���?. ??
??? �?�?��?�� ��??? ?�? ?����?
?���? ��� �?�� ?�� ����?� ?�? ?�?���? ?�? ??�??�� �� ��� ??����, ???? �?�?
�� ?�� ���?�?��. �� ?��� ??����. ? ?�?? �?
??? ��� ����� �?
��??� �� �?�??��, ��??� �??� �� ?�?��?�??�� �?? ?�� ���� ?�� �?�?�?. ?� ���??�?�? ?�?
�?�� ����� �?�?�?���? ��� ��?���? �?? �?
?�? ����� ??� ����� �??���?, �����?�?, ?��?��?����?, ?��?�?�?, ?�������? �.�. ???��� ?�?��? �?
??? ?�? �?�?�? ����� � ���??��? ��� �� ?��?��??����� ?��??�?�� , �� ������???���? �?�?����? (?�?
��??�??, �?�??����?�??, ??�������?�??), ���?? ��� � �?
?��? �???�?��? ?�?���?�, � �?��� �?�� �?�?��??�� ��?��� �?? �?
?�?.
????????? ��� ?�?������� �?�?�?�� �� ���?�?��?�� ??�� "???�� ??� ?��?�" ?�?
���??��. ? ???��? �?
??? ����� � ??����?��?? �??��?. ?��� ?,?� ?
?�??�� ����� ������? ��� ��?���. ??
??� ?�� ???�� �?���?��� �� ��??�?�� � "??�??�?". �� �?
??� ?�� �??�� �?�?�??�� � �?
?? ��� ?� �?
??� �� �?�������, ��?� ?�� �?���?
��???? ?�? �?? ?� ��?�� ?�?
���???���?
??��?�?. ?��� ��� �� ���?�??����? ?? ������???���? �?�?����? ���?�?��?�� ?� ���� ?�? - ?����?
?�?, � �?���? ??�?????� ?�? ?����?
?���?. ?� �?�?����? �?
?�? �?�?
� ??�� ?���� �?
??� ��?� ?� ?����� ?�? ?���?�??, ??�?
� ?�?? �����?
?��� ?�� ???�� �� ?� ��???? �������?�� ??� "�??� ���??�". ? Lossky,? ??� �?�� ?�?
"? ??
??��? ?������� ?�? ?��?����?? ?����?��?" �?�?�� ?�?��?�?�??���: "�?
?����? ��?���?��� ??� � �����?
?��� ?�?
�?-?��?
��� ����� ��� ?���?�?��? ��?����, ���� �� �?�?�� ?�? ?�??�??. ? �??��� ?���?�?�� ������ ?�� �����?
?���� �� ?�� ������� ?�??�� ?�? ����??. ? �����?
?�?? ?�?
���??��? ��� ����� ��? ?�?? �����?
?�??, ���� ������ ��? ��?�???? ?�?
??�?��?�?, ��? ?�?��?�?, ��? ��?�?��?
�???? ?�?
�??��?
� �?���? ?������� ?����, �??����".
????????? ? �?
?��? �???�?��? ?�?���?� ����� ��?��� �?�?��?���� �?? ?� �?�??����?�?. �� �???�?��� ���?��?� ??� ���???�?
??�, ??� ?�???� ???�??�, ??� ���??�?�, ??� ?�?���???� ��� ??� ?�??���???� ����� ��?��� �?�?��?���� �?? �?
??. ? "?�?? ?�? ?�?���?" ??� ���???�?
??�, � ?�?�?? ??� ?�???� ? � ?���? ???�?��?���? ?�?
�?�?��?�? ??� ���??�?� ��� ??� ?�??���???� �� ���?�?�� ?��? �?? �?
??� ??� �?�??���?�. �??�? �� ����??� ���?�� �?? ?�� ??����?��??�?�, �?�?�?�� �� ?�?�� ??� ����� � ����?.?
????????? �?�� ��?�?��� ?�? ??
���?��� ��� ���?�?�?��? ��?���?�. ?�?� ?�� �?�?� �?
?? ?� ���� ��� ??� � ?�?? ����� � ���� � ?����?
?���. ?���� � ���� � �??� ��� �� ??��� ?�?. ?���� � �?���� �?
?? ?�?
?� ���?�?�� ��� ??
�?������ ?��? ?�? ����? �?
�����? (��???�? ��� ���???�?) ?�?
??
���?��� ?� �?
??. �?� ?���?�?��? �������?�?�� ?� ??
���?��� �� ���?�?� ��?��?�, ???? "??
�����? ?�? �??�?", "??��� ?�? �??�?", "����� �?�?���?? ?�?
�?
?���? ??��?
" �.�. ? ??�?����?� �?
?? ����� ?����??�?� �?? ?�� ??����?�??���� ��� ??�?����?�� �?? ?��? ??��?� ?�? ?��?
��???���? �?�?����?, �� ????� ��� ���??�?� ?�� �??��� �������?, ?�? �?�?����? ?�? ?��?��??, ���?? ��� ?�� ���?����? �???�?��? ?�?���?�.
????????? ?� �?�??�?�?���� ?��??�?��? ����� ��� �����?�?� ?�?��?�?�??��? ?�?������� �?
??? ?�� ��?���?�?. ? ?��?? ��??�� ??� ?� "?�??" ����� � ???? ??� ���??�. ? ?��������?�? ?� "??��?�". ?�� ?�� ?�������� � "???" ��� ��� ?�� ??�����?� ?� "�?
?". ?��?� ?� �?
?�?? ?�?
? ????�???�?
? ?�? ���???���? ����?�?�? ??
���?��� ?�� ?�?��??�? ��� ?�� ?��?�?�?�,? ?�?
��? ����?
� ??� � "?���?�" ����� �?
?? ?�?
�����?
?��� ?� ?��?�. ?�??? ?�?? �?? ?�� �������? ?��?� ��� � ?��?��? ������ ��?�?�� ?� �??� ?? ?� �?
?��??� ??��?��� ?�? ?��? ?����?
?���?. ? ?��?? ��?��� ��� �?�?�� �� ��� ��?� ?�?� �?? �?
??. ?�� ?� �?�� �?
??� ???�?�� ?� ������ ?�?
?� �?
?? ��� ���� ��?� �� ������??�� ?�� ��?�� ?�?� ??� ?�������?�. ? Maharishi Mahesh Yogi? �� ��? ���??�� ��� ?� "����� ?�?� ??� ??
��?�????�", ??� �?��� ?
?�??�� �� �?
����� ���� ���?�??� ??� ?����?
?���.
????????? ? ??��?�?� ��?��? ??� �?� �?
??� �???�?� ?�?� ��??�?�? ����� �����?�?� �����?�?�?
?� ��� ??� ?����� �?
?? ��??? ??� ���? ����� �� ?�� ?�?��?�?�?
��. ? �?�?� ?�?
??�?����� ��� ��??�?�, � �?��� �����?
?��� ?�� ???��, ��? ������ ��?���������� ??� �������??�?� �?
??? ?�? ??�?��?. ? ?����?
?�?? ����� ?��? ��� �?
??? ??
������ ?�� ���� ?�? ?����?
?���? ��� ��?���� �?��. ? �?��? �?
??? ����� ??
����?�����? ��� �������?�� "?��� �?����". ?�?���?�, ??�� � ���� � �??� ����� �����?
?�?? ?�?
"?����" ?�?, ???� �?�?�?�� �� �??�?
�� ??�?�?��??�?� ?� ���?�?�?��� ??��?��� ?�?. ?�� ?� �?�� �?
??�, ������� �� ?� ��?�����?�� ���� ��??��?, ??
���?��� ��� ���?�?�?��? ?�?�� ?�? ?����?
?���?. ��?��?�?�??��? ?�?������� - ???? �?�?
�� ?�� ??����?�?�� - ����� �� �?�??�?�?���� ?��??�?�� ��� �?
?�?? �?
?�� ?�? ?��??�?
.??
????????? ? ??�?�� ��?? ?�?�? ��??? ?�? ?����?
?���?, ?� �?��� ����� � �����?
?�?? ?�?, ��������� ?�� ?��???� �� ???�?�� ??�? �?
?? ��� �� ��???�� ?�� �?�����?��� ���� ?�?
, ???� �� ���?����??�� ��?� ?� �?
��??� �� ?� ?����� ?�?
. ??���? ?�?? � �?�����?��� �?
?? ��� ����� �?���� ��� ?��?
? ?�?
? ���???�?
?, ?� ??�� �?
??� ?�� ����������?
� "��?��?
?�����" �?�??�������. ?� �?�???�?. ??
?�� �?�����?��?� �� ?� ?����?
?�? ��� ��?�?�?�?
� ?� ?����� ?�?
??�?
? ���???�?
?, �� �?���� ??�?�� �� ?� ��?���?�?
�. ??���? ?�?? ?� ?� �?
?? ?�?
�����??��?� ?�� ???�� �?�?��?�� ��?�?
��? �?? ?�� ?��???�, �?
??? ������?�� ?� ��� ��????�?? �������?��, ??�� ??�??����� ?�?
�� ��?��� �� �?
??�. ? �������?�� �?
?? ����� � �?�?�?
??. ?� ?�� ??�?�?
?? � ���???�? ??�??���� �� "??
�����??��" ��� �� "��???��" �?? ��� �� ?� �?��� �?�?��?�� ��?�?
��� �?�??�?�� ??� �?�?�?� ? ��?��??��� ?�? �?��?
���? ??� ���?� ?� ?�� ?� ?����?
?���.
????????? ?�?���?�, ??�� ��??��?�� ??� � ���� � �??� ����� �����?
?�?? ?�?
��?
?�? ?�?, � ?��???�? ��?���������� ��?� �� �?�����?�??�� ���� ?�?, ???�?��?�? ?� ������ ?�?
??� ?�?������� ?�?
. �??� ??
�����?�?���� �� ?�� ?�?��� ?�?
???��?
??� �?
??? � ����? ��� ?� ?�?������� ?�?
��� �?�?
� ?� ����? ?�?��?�?�??��� ��� ��?� ??
��?��� ?�? ����? �?
�����?. ?�?��������?�� ??� �?
?? ?�?
??�??���� �� �?�� ��?�?
���?�� �?? �?
??� �?�?�� �� �?�?��?�� ??� ���� ?�?
?� ?����. ? ������?
?� �?
?? ?�?? ��� ����� �?���� ��?�����?���, ���?� �?�� ��?��?��� ??��?���. ?�� ?� �?�� �?
??� �?�?� "�?
??��?" ?�� ??�?�? ?�? ��� ???�?�?�� ��?? ?��?
��?��?� �?�??�?� ��� �������?�?� ??�� ?�?
?? ?�?
.
????????? ??�? � ?��???�? ?�?���?�?� ?� ?�? ��?�?
��? �?? ?� ?����?
?��� ??
?�������? ����� �� ??�??��??�� �� ?�� ??�?����?��. ?����� ��?��������?�� ??� ��� ����� �?
��??� �?
?? �� ����� ??� ?�?������� ?�?
�?
??? ���. ?�� ?� �?�� �?
??� ��??�� ??� � ??��� ��??? ?�?
�� ?� ?��� ����� �?
��??� �� ??����?�?������ �?�� ??�� ?�?�� �� ?
?�??�� �?
??? ? ?� ?�?������� ?�?
???� ���. ?�?� ?�?��� ??�??���?�� ?�� �����????� ?�?
?���?
�?����?
. ??� ��� ?� ?���? ?�?
???��?
. ?�?���?�, �?
??? ?�?
�����?� ?�� �?
?�� ?�? ?����?
?���? ?� �?
?? ?�� ���� ?� ?����?
?��� ��?��������?�� ??� ��??����?�? ?�� �?�?�� �� ��?���??�� ?�?
? ??��?
? ?�?
���?�?
� ?� ���?�?
?��� ?�?. ?��?????�� ?�? �?�???��? ��� ??�??���� �� �?�?�� ?�?
? ??��?
? ��� ?�? ???�? ?�?
?� ���?�?
�.
????????? �?�� ????� ?�?�????�, ?�?
?��? ?����?
?��?, � ?��???�? - ?? ?� ��??�?� ��� ?����??�?� �����??���� - �?
?��??�� ??� ?����?
?���. ��?��?�?�??��� ����� ?� ??�?��� �?�??�?��?� �?? ?� ?���?� ?�? ������? ?���?��?. �?� ????� �?? �?
?�, ?���?�? ?�?. ?' ??. 28, ??
���?���: "��� �?
�?��?�� �?
?�?? � ?�?? ��� ��?� ??�? �?
?�?? � ?�??, ??
����?�� ��� ?���?��?�� ��� ����?�?� ?�� ��� ��� �?
?��??�?� �?
??�, ��� ���?
?����?� �?� ??� �?�??� ?�? ����??�? ��� �?� ??� ?�?���?� ?�?
�?
?���? ��� �?� ?��??? �?�?
����?
����?
�?� ?�? ��?". ?�� ?�?���??, ?���?�? ?�?. ?' ??. 19 - 20: "??��?� �� ???��? � ?�?? �� ?�? ��? ?��?� ?� �?� ?�?
��?�? ��� ?��?� ?� ?�?���� ?�?
�?
?���? ��� �?�?�� �?
?� ??�? ?�� ?���, ��� �� ��� ??? �� �����?�� �?
?�. ?�� ?,?� ?���� ?���� �??�� � ?��� ��? ?�� ��??
?��, ?�??� �� ?��� ?� ?���� �?
?�?. ?�� ��?��� � ?��� ��?��?� ��? ?��?� ?� �??�� ��� ��? ?� ??��� ?�?
�?
?���? ��� ��? ?��?� ?� �?� ?�?
��?�?".
????????? �?�� ��?�?��� � ?��???�? �?�?���� ��?�? ?�? �??�? ��� ��?� ??
��?��� ?
?�?�??�?�� ��� �?
??? ??�?
? ??��?
? ��� ?�? ???�? ?�?
?� ���?�?
�. ? ?�??, ??���? ��� �� ����� �?
???, ����� �����??���� ?�?
?��???�?
��� ��?� ??
��?��� ?
?�??�?�� ��� �?
??? ?�? �?
?���? ??
��?���? ?�? ??�?��? (�����?� - ����?�?).
????????? ? ?������? �?
������� ?�?��������� ?����? ��� ���?�?�?���? ����??��? ��� ?�� �??? ?�?
???��?
. ? ?����??�?� ����� �??? �?
?? ?�?
��? ����� � ?��?�?, ��������?�? ?�� �����? ?? "???? ??� �?�" ��� "�??? ??� ?��??�". ??
??? ??�� ���? ?�?����? ��??. ?� �?
??� ��?���� � ��� �?�?
?, � �?��� ������ ?�?��?�?�??��� "?�?�?�". ?�� ���� ���?�?�?��? ��?��?� ����� �?
?? ?�?
��? ����?�� �?? ?�?
? ����?�? ?�?
???��. �?� ��?��?� �?
?? � ??
�, ��� �?? ?�? ���?, ?�?
�� �� ??�?�, ������?������� �?? ?�� ?����, �����?� ��� �?������ �?
�?. ??? ?� �?
�? �?
?? ��?�� � ????, � ���??? ??�????? ��??. ? ??����?? �?�� ��� ���?�?�?��? �?�?� ��� ?�� �??? ?�?
???��?
. ��� ��??�?? ?�?
??�� ��??� ??� ?��� ?� ??�����?�� ?�? �??��??�?�? ���?. �?�� �?? �?
?? ?�?? ?� ���?. ??
?? ������ ��� ??�� ��?? ���� ��� "���?". ?�����?�� � ??����? ??� ????� ?��� ?� ���?, ��?� � ?��� �� ?� ������ ???�� ��� � ????, � ??��??�?�? �?? ?�?
? �����?�?
? ���??. ? ?�� ��????? ?�?? �?��? ����� �?
??? ?�?
��?-?�� ?�� ??
?��? ��� ?� ?� ?? ?� �����?
?�? ��?��. ? ??
��?
?�� ??� �?� �?
??� ��?� ��?� ?? �?�?���?�� ?� �����?� ??� ?????� ��?� ��� ??� ??
��?��� ��?� �?? ���?�?�? ��?�? ?�� �?��?�?�?� ?�?
��???�? "??�������?
".
????????? ???? �?�?
�� ?�� ���?�?��, � ?�?? - ?����?
?�?? �?���?� ?�� ???��, �?��?�? ?? ��?� ��� �?����. �� ??���� �?
??, ???? ��� ���� ??����, �?�� �??? ��� ?���?. �?�� ??�������� ?�?�????� �??? ����� � �??? ?�? ?����?
?���? ��� ?���? � �� ??�?�? ?�?. �� �?
?? ?�� ?�?�????� � ???��? �?�� ??��? ���??�?��?. �� ?�?���?�, ?� ?�??� ��� ?� ������. ?,?� �?�� ??����?�?������ ����� ?�� ?�?���?�. ?,?� �� ??����?�?������ ����� ?� ������. �� "???�" ����� ��� ??���? ?�?
??�� ���� ??�� ������ ��� ?� ���� �� ����� ?�?���?�. ?�� �?
��?� ?��? ?� ���� �����. ?�� �?
���� �?���?.
????????? ?�?���?�, � ?�?�?�?�??? ?�? �??�? ��?��������?�� ??� ?�� ?� �����??� ?� �?
??� �?�����������?�� ??
��???. ? ?����� �� �����?��� ?� ����?�� ��� �� �??�� ?� ��?� ?�? ??� ?������?�. ? ??�?� �� ��?���?�??���� �?? ?�� ?��?� ��� �?
?? �� ?� ?��?� ?�? ?��� �?? ?� ??�?�. ?�? � ?�??� �?�� �����?�?� ����, ��??� ����� ?�� ?��???� �� ��?���???�?�� �� �����??�?� �?�??
?�� ?�? ��?���??�?�? ?�?
�� �?��?
�. ? ?��?� ?�� ����� �� ?�??����.
????????? ??
?� ����� ?� �??�� ?�?��?�?�??��� ??� ��???� ?�? ?�??�?�?, ???? �?
?� �����???���?�� ������� �� ?�� ?�?���?�?? ?�? ?� ??�?� �� ?� ?����?
?���. ?�� �����??�?� ��?��?�?� �?
??� ?�?
���?�?��� ��� ��� �?
���??�?� ����?� ��� ??��?�?�, ?�?���?�?
�� ?�� ��?��?
�� ?�����: